Blog Archives

Hương liệu trong thực phẩm và mỹ phẩm cũng có thể gây bệnh

Huong lieu trong thuc pham va my pham cung co the gay benh
Ngay cả gạo cũng bị tẩm ướp hương liệu.

Việc dùng hương liệu kém chất lượng hoặc sai mục đích (như dùng các loại mùi công nghiệp để chế biến thực phẩm) có thể dẫn đến rối loạn chức năng cơ thể, gây dị ứng, ngứa ngáy, lở loét. Thậm chí, các loại cồn độc và kim loại nặng trong dung môi hoặc chất độn của mùi còn có thể gây ung thư.

Hiện có rất nhiều loại thực phẩm, gia vị, nước giải khát sử dụng hương liệu để tạo cảm giác về mùi vị cho người sử dụng. Chẳng hạn, ở các loại mì ăn liền, tuy bên ngoài ghi là mì gà, mì bò, mì hải sản… nhưng thực chất chỉ có mùi gà, mùi bò và mùi hải sản. Nhiều loại nước hoa quả đóng hộp và đóng chai tuy trên nhãn ghi là nước cam, chanh, táo, lê… nhưng thực chất chỉ có mùi của những loại quả này. Gần đây, người ta còn sử dụng các loại mùi để biến gạo thường thành gạo thơm, gạo đặc sản; tẩm mùi cho gia vị nhằm tạo mùi hủ tiếu Nam Vang, bún bò Huế…

Chưa có những quy định nghiêm ngặt

Theo kỹ sư Bùi Văn Hải, Công ty Cổ phần Thực phẩm Đồng Tâm, không thể dùng lẫn lộn các loại mùi cho những mục đích khác nhau. Chẳng hạn, không được dùng mùi cho mỹ phẩm, đồ dùng gia đình trong chế biến thực phẩm. Bởi vì dạng dung môi không tinh khiết của các mùi này có thể chứa những chất độc hại như andehyt, kim loại nặng

Kỹ sư Vân Hiền, Công ty Mỹ phẩm Sài Gòn, cho biết bản thân các loại mùi đã là chất độc, vì chúng là dẫn xuất của các hợp chất benzen mạch vòng. Do đó, không chỉ việc dùng mùi cho thực phẩm mà cả việc dùng mùi cho mỹ phẩm (đặc biệt là các loại mỹ phẩm tiếp xúc trực tiếp với cơ thể) cũng phải tuân theo những quy định chặt chẽ về liều lượng.

Thế nhưng, theo bác sĩ Tạ Thị Lan, Trung tâm Dinh dưỡng TP HCM, ở Việt Nam chưa có những cảnh báo chính thức về tác hại của mùi đối với người sử dụng; cũng chưa có những quy định chặt chẽ về việc sử dụng mùi. Người tiêu dùng chỉ còn biết trông chờ vào sự tự giác của nhà sản xuất.

Trôi nổi nguồn hương liệu

Ông Nguyễn Đăng Hiến, Giám đốc Công ty Nước giải khát Bidrico, cho biết, để có được hương liệu đúng mục đích, đúng tiêu chuẩn, nhà sản xuất phải nhập trực tiếp từ những nhà cung cấp mùi chuyên nghiệp và yêu cầu kèm thêm phiếu kiểm nghiệm, giấy chứng nhận, công thức hóa học. Nhưng có gì đảm bảo là tất cả các nhà sản xuất đều tuân thủ nguyên tắc này?

Tại chợ Kim Biên, nguồn cung cấp hương liệu chính của TP HCM, hương liệu bán lẻ được bày trong can, túi hoặc đã được pha loãng và người mua không có cách nào xác nhận được xuất xứ, chất lượng, mục đích sử dụng… của chúng. Nếu có xảy ra sai sót thì thiệt hại sẽ lại đổ lên đầu người tiêu dùng mà thôi.

Sài Gòn Tiếp Thị

Việt Báo // < ![CDATA[
// < ![CDATA[
// < ![CDATA[
// (Theo_VnExpress.net)
Advertisements

Nhà "mùi học"

TT – Có một người tự coi mình là “hương sĩ”, say mê tìm tòi nguồn hương liệu để cuộc sống thêm hương. Với ông, thế giới có hẳn một “con đường hương liệu”.

Ông có thể phân biệt được hơn 500 mùi vị khác nhau. Đó là Nguyễn Quang Lộc, một nhà “mùi học”.

Người đi về phía mùi hương…

Sinh ra trong một gia đình có truyền thống làm tinh dầu và hương liệu, lại thích thế giới tự nhiên, đúng ra ngày ấy ông đã theo học ngành nông lâm, nhưng cuối cùng ông lại chọn ngành hóa học hữu cơ và sau đó từ ngành này ông quay ngược trở về với tự nhiên.

Ông Lộc đang ngửi hương để phân tích hương liệu - Ảnh: Như Hùng

Mười bảy tuổi, ông bắt đầu làm… xưởng trưởng một cơ sở của gia đình, quản lý gần 60 nhân công. Sau đó ông tiếp tục học lên đại học, đi tu nghiệp ở nước ngoài và về làm trưởng phòng kỹ thuật nghiên cứu của Nhà máy Xà phòng Hà Nội.

Bắt đầu từ lúc đó ông có ý nghĩ tạo cho mình một phòng nghiên cứu điều hương, sưu tập các mẫu nguyên liệu và sáng tạo những mùi thơm cho riêng mình. Người Hà Nội những năm 1964-1970 sẽ không quên những kem đánh răng mang tên: Ngọc Lan, Hoa Mai, Lục Diệp, những xà phòng: Bạch Hồng, Thiên Lý, Đông Ba… do ông phối chế các nguồn hương liệu tạo nên.

Càng đi sâu ông càng thấy thế giới hương liệu VN thật phong phú. Ông đi tu nghiệp ở Bulgaria, xứ sở của hoa hồng, nơi mà 1kg tinh dầu hoa hồng thiên nhiên bằng 1,3kg vàng.

Người ta căng cả biểu ngữ ngoài đường “Tinh dầu là vàng nước, là niềm tự hào của Bulgaria”. Trong khi đó, ở nước ta những năm đầu thập niên 1960, nhiều người vẫn còn xem hương thơm là mặt hàng xa xỉ phẩm.

Từ suy nghĩ đó, ông quyết định đi sâu vào con đường hương hoa, tìm kiếm giá trị thật của hương liệu. Ông bảo: “Hãy trở lại với lịch sử, những thương nhân thời xa xưa vượt biển, chấp nhận hi sinh tính mạng bản thân để khi quay về nước mang theo được vài bình hương liệu của miền đất phương Đông cũng lấy làm thỏa mãn lắm rồi.

Hương liệu cũng là nguồn gốc của chiến tranh. Ngày xưa có “con đường hương liệu” trên biển nguy hiểm còn nhiều hơn cả “con đường tơ lụa”. Người phương Tây đổ xô về phương Đông tìm kiếm hương liệu, tìm kiếm những đinh hương, hồ tiêu, long não, trầm hương…

Người ta đã từng đưa ra khái niệm: “hương liệu cũng là nguồn gốc phát triển văn minh loài người”. Hương liệu cũng thuộc về tâm linh, nó cũng có văn hóa riêng. Vấn đề quan trọng hơn là VN có nguồn hương liệu vô cùng phong phú, đó là trên 3.000 cây hương vị và trên 5.000 cây dược liệu, cây hương liệu cũng là cây dược liệu và ngược lại. Do đó nước chúng ta là vương quốc hàng đầu của mùi thơm”.

Nhận thức được ý nghĩa ấy đã khiến ông đam mê, đã hun đúc để ông tìm được cho mình một con đường: đi về phía mùi hương…

Nha mui hoc
Sản phẩm nước hoa được sáng chế từ các nghiên cứu của ông Lộc – Ảnh: Như Hùng

…Và công phu luyện mũi

Muốn trở thành một chuyên gia hương liệu phải có đủ ba yếu tố: có khứu giác bẩm sinh nhạy cảm, có trí nhớ tốt và có một trình độ kiến thức khoa học về hóa hoặc dược.

Và sau đó, điều tất yếu là phải khổ luyện mũi mình như là luyện võ vậy. Ngửi để nhớ, nhớ để nhận biết. Mỗi lần luyện là phải ngửi 10 mùi khác nhau trong một ngày.

Cứ tập luyện liên tục từ 5g-7g sáng, đó là giờ của sự tinh khiết, vì sau giờ “hoàng đạo” ấy bắt ông ngửi thì theo ông “chẳng khác nào sự khổ nhục”. Cứ như thế suốt cả tuần lễ, khi nào nhớ rồi lại chuyển qua mùi khác. Giai đoạn này quả là khó khăn vì có khi sau lúc tập ngửi còn bị nôn ói. Có nhiều đêm ông mất ngủ vì nhức đầu….

Công đoạn chia hương liệu để tập cũng phải công phu, bài bản và theo từng bước khác nhau. Có loại mùi ngửi để “nhập tâm và ghi nhớ”, đó là các mùi gắn với tự nhiên như sả, chanh, hồi…

Có loại mùi phải biết là các hợp chất hóa học dùng để pha chế nguyên liệu. Và luôn phải tập, cập nhật kiến thức từ các loại mùi đã được công bố trên thị trường. Người ngửi mùi phải tập phân biệt các chủ thể trong cùng một mùi, càng phân biệt được nhiều chủ thể càng tốt vì khó có ai có thể phân biệt được hết.

Cuối cùng là sáng tạo. Giống như người nghệ sĩ, họa sĩ vậy, người ngửi mùi bây giờ đã thành “hương sĩ”, bắt đầu “sáng tác” phối chế, bắt chước thiên nhiên, biến điệu và sau đó là sáng tạo những loại không có trong thiên nhiên.

Luyện mùi đã khổ, việc tìm hiểu hương liệu và đánh giá chúng còn khổ hơn bởi không chỉ đơn giản là hít vào thì sẽ nói tên ngay mà phải là một quá trình lâu dài. Muốn đánh giá một hương liệu, ông phải dùng một que làm bằng giấy đã khử sạch mùi để không còn tạp chất, sau đó nhúng vào hương liệu để ngửi.

Một ngày ngửi bốn lần, một lần bốn tiếng đồng hồ, suốt một tuần lễ như thế mới đánh giá và phân biệt chính xác thành phần của hương liệu…

Quá trình luyện mũi gian khổ, mũi càng nhận được nhiều mùi thì sinh hoạt trong cuộc sống của ông càng thêm nhiều khó khăn. “Cuộc đời có cái được, cái mất” – ông Lộc nghĩ vậy và tiếp tục chấp nhận mất để thêm nhiều cái được.

Cái mất của ông là gì? Là rất ít khi nào dám đi ăn tiệc, sợ một bữa ăn lai tạp với nhiều món khác nhau, thậm chí về thành phố một tiếng đồng hồ là ông không thể nào chịu nổi “hương vị” của thành phố với nhiều “hương liệu” khác nhau.

Bữa ăn với ông chỉ cần sự thanh khiết, đôi khi chỉ cần món canh chua hay chỉ đĩa cá kho, đĩa rau luộc là xong, vì với ông chuyện ăn bây giờ cũng là “để cảm nhận thật sự hương vị của món ăn”.

Từ năm 1995 con đường hương liệu của ông lại rẽ qua ngả khác, đó là đi sâu tìm hiểu hương vị thức ăn truyền thống. Vì ông cho rằng thức ăn là chuyện thú vị, văn hóa ẩm thực cũng vậy.

Đi nước ngoài càng giúp ông nhận định được điều ấy: “Thức ăn truyền thống của VN là tuyệt vời!”. Làm sao điều phối thêm hương vị vào thức ăn để nâng tầm nghệ thuật ẩm thực lên cao hơn nữa; ăn phở phải biết mùi phở là mùi gì, ăn bún bò Huế phải biết mùi bún bò Huế là gì.

Chuyển qua thức uống, ông cũng chú trọng đến hương liệu pha chế từ dược thảo. Đến bây giờ ông đã điều chế rượu Hoàng đế Minh Mạng, Linh chi, Sâm nhung. Điều ông quan tâm hiện nay là làm sao hiện đại hóa rượu nếp trắng VN để nó thành một nét dân tộc.

Chia tay chúng tôi, ông cho biết ngày mai sẽ đi Rạch Giá, nơi ấy ông sẽ bắt đầu nghiên cứu về hương vị của loại rượu “trái mỏ quạ”, thứ rượu đặc sản của vùng đất Kiên Giang này chuyên trị bệnh nhức gân, nhức xương…

Bây giờ về hưu và ông mở công ty riêng, lấy tên là Công ty thực phẩm và hương vị Mê Kông. Tôi hỏi ông tại sao chọn tên là Mê Kông, ông cười nói: “Mekong là một con sông có tiềm năng sinh học lớn. Tôi muốn làm giàu cho cuộc sống từ sinh học, từ cây cỏ, từ thiên nhiên, đó là tham vọng của tôi”.

Năm nay ông 67 tuổi, vẫn còn say mê với ngành hương liệu học…

NGUYỄN PHAN

Nước hoa có thể gây hen, dị ứng hay ngộ độc mãn tính

Nước hoa có thể gây hen, dị ứng hay ngộ độc mãn

Ngửi thì dễ chịu, nhưng nước hoa có thể gây hại nếu dùng lâu dài.Ảnh: Beauty Mag Online.

Nhiều người coi việc sử dụng nước hoa như một cách tạo sự tự tin, thậm chí là còn đam mê với nó. Tuy nhiên, theo chuyên gia Simon Petch, nên cẩn trọng khi tiếp xúc với chúng thường xuyên.

Nước hoa được làm từ hương liệu, là những hoá chất có mùi thơm. Chúng dễ dàng bay hơi khi được xịt vào không khí hoặc xịt lên da của bạn.

Tại bất cứ nơi nào nước hoa được sử dụng, không khí đều bị ảnh hưởng ít nhiều. Những hương liệu này không chỉ có trong nước hoa, mà còn được tìm thấy trong nhiều thứ khác, chẳng hạn như: nến thơm, dầu thơm, hương trầm… Khi sử dụng trong những phòng kín, tác động của chúng rất rõ nét.

Những vấn đề cho sức khỏe

Bạn đã bao giờ mắc phải chứng dị ứng? Hoặc thường xuyên phải dùng đến các loại thuốc xịt mũi? Không ít người mắc phải chứng bệnh này và chắc chắn nhiều người trong số họ đã từng sử dụng đến nước hoa, ít nhất là một vài lần.

Ước tính có khoảng 2% dân số thế giới mắc phải chứng dị ứng với hương liệu. Những tác dụng phụ hay gặp của hương liệu là: viêm xoang, đau đầu, nghẹt mũi, ngứa họng, đau mắt, gây choáng ngợp, gây tổn thương hệ thần kinh trung ương, ảnh hưởng đến quá trình mang thai, chứng hay quên, bệnh ung thư (do tiếp xúc với những loại mùi của hóa chất độc hại).

Cũng giống như một số người bị dị ứng do ăn phải thức ăn không phù hợp, những người khác dễ bị dị ứng với nước hoa và hương liệu. Các bác sĩ khuyên rằng nếu mắc chứng viêm xoang, thì nên xem xét lại những loại nước hoa đang sử dụng hoặc những mùi hương quanh nhà bạn, bởi đó có thể chính là nguyên nhân khiến chứng xoang của bạn thêm trầm trọng.

Nên ghi nhớ rằng những mùi hương, kể cả những mùi rất thơm và dễ chịu cũng có thể là thủ phạm làm ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn.

Nước hoa làm từ gì?

Tất cả các loại hương liệu đều có thể được tạo ra bằng công nghệ hiện đại. Ngay cả các loại dầu thơm dùng cho những loại nước hoa cao cấo cũng được chế tạo theo những quy tắc thông thường. Và hầu hết người sử dụng không mấy khi quan tâm đến việc chúng được sản xuất ra từ cái gì.

Hiện có khoảng 800 loại dầu thơm và hương liệu khác nhau được sử dụng trong nước hoa và nến thơm.

Không may, các nhà sản xuất ở nhiều quốc gia không bị bắt buộc công bố chính xác các thành phần có trong sản phẩm, mà lại được coi là bí mật thương mại. Thêm vào đó, khoảng hơn nửa các thành phần được sử dụng trong nước hoa chưa bao giờ được thử nghiệm xem có độc hại với người hay không. Do đó mà rất ít ảnh hưởng của nước hoa và hương liệu được kiểm tra, đặc biệt là khi sử dụng trong một thời gian dài.

Tuy nhiên, theo Simon Petch, “khi chúng tôi xem xét việc một số loại nến thơm có chứa carbon monoxide (CO), axeton, chì hoặc benzen, thì không khó để hình dung tác động của hỗn hợp các hoá chất khác nhau này lên sức khoẻ con người”.

Nước hoa có thể có từ một tới hàng trăm thành phần hương liệu, trong bất kỳ nhãn hàng nào. Tuy nhiên, trong số những thành phần đã được kiểm tra, có ít nhất 4 loại chất thơm được tìm thấy là chứa độc tố.

Không chỉ hương liệu nhân tạo mới gây tác dụng phụ trên người, ngay cả các thành phần tự nhiên cũng được phát hiện là có tác hại.

Dưới đây là danh sách các hoá chất tự nhiên mà nghiên cứu đã chứng minh là độc hại. Hãy cảnh giác nếu chúng có mặt trong nước hoa của bạn:

– Rễ cây irit thơm
– Dầu hoắc hương
– Galbanum
– Xạ hương
– Bergamot
– Asafetida

Hương liệu gây hại như thế nào?

Nếu là người có làn da nhạy cảm, bệnh nhân bị hen, hoặc mắc các chứng bệnh liên quan đến đường hô hấp khác, thì việc tiếp xúc với nước hoa sẽ càng gây ra những tác động nguy hại hơn nhiều so với người bình thường. Còn những người khỏe mạnh chỉ có thể chịu được trong thời gian đầu…, nếu tiếp xúc lâu dài, việc bị ảnh hưởng là không thể tránh khỏi. Không chỉ nước hoa dành cho phái nữ mới có chứa những thành phần độc hại mà cả những loại nước hoa dành cho nam giới cũng có tác động tương tự.

Hóa chất độc hại có thể xâm nhập vào cơ thể thông qua việc hít thở hoặc qua tiếp xúc với da. Ban đầu là tấn công vào các tế bào da, dần dần, những thành phần này sẽ ảnh hưởng đến cả các cơ quan bên trong cơ thể.

Những loại như nến thơm, dầu thơm, hương trầm… đều có nguy hại khi được đốt lên. Hương thơm từ những thứ này khi bị đốt nóng sẽ lan tỏa nhanh trong không khí, đem theo các thành phần hóa chất độc hại. Khi con người hít phải, có thể sẽ mắc các triệu chứng phổ biến như: đau đầu, sốt, khó thở, ù tai, viêm mũi, ngứa cổ họng…

Tuy nhiên, vẫn có những tin tốt lành. Ở một số quốc gia, các nhà sản xuất bị buộc phải công bố chi tiết các thành phần hương liệu để người dùng có thể chọn lựa thông minh hơn.

Bạn cũng vẫn có thể sử dụng những loại nước hoa ưa thích mà không phải lo lắng, chỉ cần tuân theo vài hướng dẫn đơn giản. Chẳng hạn, kiểm tra kỹ thành phần để đảm bảo nó không chứa các hương thơm tự nhiên độc hại như kể trên. Nếu bạn gặp vấn đề với một loại hương liệu đặc biệt nào đó, hãy thử loại khác, vì không phải tất cả hương liệu đều gây ảnh hưởng tới bạn.

(Theo Beauty Mag online, Sức khoẻ và Đời sống)